Organizer
Modern Poland Foundation

Jeśli chcę użyć obrazek z prezentacji kolegi, który (obrazek) należy do danej firmy: czyją zgodę powinienem otrzymać: firmy czy kolegi, by móc go opublikować?

Tematy: dozwolony cytat / autorskie prawa osobiste / zgoda uprawnionego / własność

Poszukując osoby, od której powinniśmy uzyskać zgodę na korzystanie z utworu trzeba zdawać sobie sprawę z istotnych różnic pomiędzy: (1) własnością egzemplarza utworu, (2) autorstwem utworu oraz (3) przysługiwaniem autorskich praw majątkowych do utworu.

Własność to prawo rzeczowe, które dotyczy wyłącznie rzeczy materialnych. Zatem, właściciel materialnego nośnika obrazka nie ma z tego tytułu żadnych praw do obrazka jako utworu. Twórca obrazka ma z kolei na pewno niezbywalne prawo do jego autorstwa, co jednak nie oznacza, że zawsze będzie właścicielem jego egzemplarza, ani że zachował autorskie prawa majątkowe.

Zgody musi udzielić nam ta osoba, w której prawa wkraczamy. Jeżeli zatem skorzystanie z obrazka wymaga użycia jego materialnego nośnika, musimy się w tej sprawie zwrócić przede wszystkim do właściciela tego nośnika. Niezależnie od tego musimy odnaleźć osobę, której przysługują autorskie prawa majątkowe i uzyskać zgodę tej osoby. To, czy będzie to „firma”, czy kolega wskazani w pytaniu zależy od tego, jakie stosunku prawne łączą ich z twórcą (tj. czy kolega jest twórcą, który nie przeniósł praw majątkowych, czy też prawa te nabyła „firma”). Istotny jest też zakres praw, jakimi dysponuje uprawniony (jeżeli nie nabył praw na polu eksploatacji, na którym chcemy skorzystać z obrazka, to nie jest władny udzielić nam na to zgody).

W niektórych sytuacjach wykorzystanie obrazka w prezentacji może ingerować nie tylko w majątkowe, ale też w osobiste prawa twórcy. Będzie tak np. wtedy, gdy chcielibyśmy dokonać w tym obrazku określonych zmian, przedstawić go w innym kontekście niż oryginalny itd. Zgodę na taką ingerencję może wyrazić nam tylko twórca, jednak niezależnie od tego musimy uzyskać zgody wyżej wskazanych podmiotów.

Oczywiście nie każde korzystanie wymaga uzyskiwania zgody. Nie można wykluczyć, że umieszczenie prezentacji będzie mieściło się np. w granicach dozwolonego cytatu.

dr Krzysztof Siewicz

Wróć do listy pytań.